Venus, het ‘juweeltje van de hemel’ stond vooral vroeger bekend als de morgenster en avondster bij de vroegere astronomen. De bijnaam bestaat nog steeds omdat de planeet het prominents aanwezig is aan het begin van de avond en de morgen. Vroegere astronomen dachten dat Venus uit twee helften bestond. Venus, die vernoemd is daar de Romeinse god van liefde en schoonheid is bedekt met een dikke ronddraaiende wolkenlaag.

Als astronomen het hebben over Venus dat wordt deze ook wel eens de zusterplaneet van de planeet Aarde genoemd. Beide planeten zijn vergelijkbaar in grootte, massa, dichtheid en volume. Beide zijn ontstaan rond dezelfde tijd en beide zijn ontstaan uit dezelfde nevel. De laatste jaren is wel duidelijk geworden dat de overeenkomsten hiermee dan ook ophouden. Venus en Aarde verschillen toch veel van elkaar. De ‘zusterplaneet’ heeft geen oceanen en is omgeven door een zware atmosfeer die voornamelijk is opgesteld uit koolstofdioxide en vrijwel geen waterdamp. De wolken bevatten druppels zwavelzuur. Aan het oppervlak is de atmosferische druk 92 maal groter dan de druk die we hier op Aarde hebben op zeeniveau.

Venus wordt continue gebakken door een oppervlaktetemperatuur van 482°C. Deze hoge temperatuur is voornamelijk toe te schrijven aan een op hol geslagen broeikaseffect die is veroorzaakt door de zware atmosfeer die uit koolstofdioxide bestaat. Zonlicht breekt door de atmosfeer om zo het oppervlak te verhitten. De hitte wordt teruggekaatst maar is dan gevangen binnen de dichte atmosfeer en kan zo niet verdwijnen in de ruimte. Hierdoor is Venus warmer dan Mercurius terwijl deze laatst genoemde dichterbij de Zon staat. Het broeikaseffect op Venus is vergelijkbaar met het broeikaseffect hier op aarde, alleen is het daar in een veel verder stadium aanwezig.

Een dag op de planeet Venus komt overeen met 243 Aarddagen en is langer daarmee langer dan een Venus-jaar, die 225 Aarddagen duurt. Vreemd genoeg roteert de planeet Venus van oost naar west. Zou men op Venus staan dan komt de Zon op in het westen en zal ondergaan in het oosten.

Pas sinds kort zijn wetenschappers in staat om door het dichte wolkendek heen te kijken en zo de geologische kenmerken van de planeet te onderzoeken. Ontwikkelingen op het gebied van radartelescopen en radarbeeldsystemen hebben dit mogelijk gemaakt. De vier succesvolste missies om het Venusoppervlak in beeld te brengen zijn NASA’s Pionier Venus missie (1978), De Sovjet Unie missie Venera 15 en 16 (1983 – 1984) en de NASA’s Magellaan radarbeeld missie (1990 – 1994). Met behulp van deze ruimtevaartuigen ontstond een nieuw beeld van Venus. De Venus-express van de ESA, gelanceerd op 9 november 2005, zal in de maand april van 2006 aankomen om meer en beter onderzoek te verrichten bij de planeet.